Amalgama haqida malumot

Amalgama - simobni boshqa metallar bilan aralashtirish natijasida hosil bo'lgan qotishma. Umuman olganda, amalgama simob va kumush, qalay, mis va rux kabi metallarning aralashmasidir. Ushbu materialdan stomatologiyada foydalanish uning chidamliligi va tejamkorligi tufayli ko'p yillar davomida davom etmoqda. Biroq, amalgama tarkibidagi simob tufayli u atrof-muhit va sog'liq muammolari bo'yicha ham munozaralarga sabab bo'ldi.

Amalgama tarixi

Amalgamaning tarixi bir necha asrlarga borib taqaladi. Hatto qadimgi davrlarda ham insoniyat amalgamadan ko'zgu yaratish uchun foydalangan, u sirtning aks ettirilishini ta'minlaydigan o'ziga xos xususiyatlarni qo'shgan. Biroq, 19-asrda amalgama tishlarni to'ldirish uchun ishlatila boshlaganida, tibbiyot sohasida haqiqiy yutuq yuz beradi.

Amalgamaning kimyoviy tarkibi

Amalgama odatda simob (50%), kumush (22-32%), qalay (14%), mis (8%) va rux (2%) kabi metallarning qotishmasidan iborat. Metalllarning bu aralashmasi bardoshli plomba tayyorlashni ta'minlaydi va tish chirishini davolash uchun keng qo'llaniladi. Amalgama tarkibidagi simob materialning tez qotib qolishiga va foydalanishga tayyor bo'lishiga yordam beradi.

Amalgamaning ishlatilishi

1. Stomatologiya:

Amalgama uzoq vaqtdan beri stomatologiyada tishlarni to'ldirish uchun asosiy material bo'lib kelgan. Uning afzalliklari chidamlilik va uzoq vaqt ishlatilishni o'z ichiga oladi.

2. Elektrotexnika:

Amalgama simobning o'ziga xos xususiyatlaridan kelib chiqqan holda elektrotexnikada, ayniqsa haroratni nazorat qilish asboblarini yaratishda ham qo'llaniladi.

3. Ishlab chiqarish va ko'zgu sanoati:

Amalgamaning ishlab chiqarish va oyna sanoatida qo'llanilishi uning silliq, porloq yuzalarni ishlab chiqarish qobiliyati bilan bog'liq.

Xavfsizlik savollari

Amalgama keng qo'llanilishiga qaramay, ba'zi xavfsizlik muammolarini keltirib chiqaradi. Asosiy nuqtalardan biri bu qotishma tarkibidagi simob elementining borligidir. Simob zaharli modda bo'lib, uning amalgamadan ajralib chiqish ehtimoli munozaralarga sabab bo'ldi.

1. Simob zaharliligi:

Amalgamadan simobning chiqishi va uning inson tanasiga ta'siri haqida xavotir bor. Bu, ayniqsa, amalgama og'iz ichida qo'llaniladigan stomatologiyada to'g'ri keladi.

2. Atrof-muhit muammolari:

Simob xavfli modda bo'lganligi sababli amalgama chiqishining ekologik oqibatlari bilan bog'liq masalalar ham e'tiborni talab qiladi. Umuman olganda, eski amalgama plombalari atrof-muhitning ifloslanishi manbai bo'lishi mumkin.

Istiqbollar va muqobillar

Amalgama bilan bog'liq xavotirlarni e'tirof etgan holda, turli mamlakatlar undan foydalanishni nazorat qilish uchun tartibga solish choralarini ko'rdilar. 2013-yilda qabul qilingan Minamata konventsiyasi simob taʼsirini global miqyosda, shu jumladan tish amalgamasidan foydalanishni kamaytirishga qaratilgan. Bu muqobil stomatologik materiallar bo'yicha tadqiqotlarning ko'payishiga olib keldi, xavfsizroq va ekologik toza variantlarni ishlab chiqishga yordam berdi.

Xulosa

Amalgama, shubhasiz, boy tarixga va ko'plab foydalanishga ega bo'lgan muhim materialdir. Biroq, simob bilan bog'liq xavfsizlik masalalari uning zamonaviy jamiyatda barqarorligini shubha ostiga qo'yadi. Ushbu sohadagi doimiy izlanishlar va innovatsiyalar kelajakda amalgamadan xavfsiz va samarali foydalanishni ta'minlash uchun kalit bo'ladi.